Khôi phục du lịch thế giới hậu Covid-19: Giải pháp “Seamless mobility”

Khôi phục du lịch thế giới hậu Covid-19: Giải pháp “Seamless mobility”

(KTSG) – Nhu cầu về an toàn và bước nhảy vọt về công nghệ đang làm thay đổi nhận thức của con người về việc xê dịch nói chung và đi du lịch nói riêng, thúc đẩy một mô thức dịch chuyển mới: Seamless mobility (tạm dịch: Dịch chuyển liền mạch).

Sau hơn hai năm gồng mình chống chọi với những biến chủng của virus corona, thế giới đã bắt đầu quen thuộc với khái niệm “bình thường mới”. Bắt đầu từ sợ hãi, bị động và né tránh, nhân loại đã dần chuyển sang chấp nhận, chủ động phòng bị và đối mặt. Để làm được điều đó, ngoài vaccine, phải kể đến vai trò của các công nghệ 4.0 như kết nối vạn vật, trí tuệ nhân tạo, các phương tiện giao thông tự hành, dữ liệu lớn và truyền thông xã hội.

Việc bị hạn chế di chuyển đột ngột trong đại dịch Covid-19 hóa ra lại là động lực quan trọng thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong mọi lĩnh vực. Khi thế giới thực không an toàn, mọi người đã kết nối với nhau trong thế giới kỹ thuật số.

Dịch chuyển liền mạch vốn được đề cập từ trước dịch Covid-19 như một giải pháp cho vấn đề ùn tắc giao thông tại các siêu đô thị. Đó là ý tưởng dùng công nghệ giúp hành khách kết hợp không “khe hở” các loại phương tiện khác nhau, từ máy bay, tàu hỏa, xe công nghệ chia sẻ và đưa đón tự hành để đảm bảo việc đi lại không bị gián đoạn. Ý tưởng này là khởi nguồn cảm hứng cho các ứng dụng MaaS (Mobility-as-a-Service, tạm dịch là Di chuyển tức Dịch vụ).

Các ứng dụng MaaS tích hợp tất cả các dịch vụ đi lại và du lịch trên tất cả các phương thức vận chuyển như máy bay, tàu hỏa, tàu điện ngầm, xe buýt, taxi và xe đạp chia sẻ… để đáp ứng các nhu cầu vận chuyển khác nhau. Đó là sự phát triển sau khi nhu cầu đi lại của con người đã phát triển đến một giai đoạn nhất định, nhấn mạnh đến tính đa phương thức, một cửa, đáp ứng nhu cầu và tính bền vững trong tương lai của hệ thống giao thông.

Tại Việt Nam, dịch chuyển liền mạch có thể chưa triển khai ngay được trong điều kiện hạ tầng giao thông công cộng và công nghệ còn kém phát triển nhưng cách tiếp cận dùng công nghệ giải quyết các “điểm đau” sẽ gợi ra nhiều ý tưởng kinh doanh cho các doanh nghiệp khởi nghiệp.

Các ứng dụng MaaS tổng hợp tất cả thông tin giao thông có sẵn cho phép khách hàng dễ dàng lập kế hoạch hành trình và mua vé trong một thế giới đa phương thức, đa nhà điều hành. Khách du lịch sẽ có thể lập kế hoạch và mua vé cho toàn bộ hành trình trước khi họ rời khỏi nhà và thậm chí thực hiện hành trình mà không cần phải sử dụng vé, người dùng sẽ tự động bị tính phí cho hành trình mà họ thực hiện.

Dịch chuyển liền mạch còn kéo theo đòi hỏi công nghệ hóa và hiện đại hóa thủ tục quản lý giao thông đô thị, đi lại và xuất nhập cảnh của các cơ quan quản lý. Do vậy, dịch chuyển liền mạch không chỉ làm cho việc đi lại của hành khách “mượt mà” hơn mà còn làm cho toàn bộ hệ thống giao thông vận hành hiệu quả hơn và cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân tại các đô thị.

Muốn tạo ra khả năng đi lại liền mạch đòi hỏi phải xác định được các “điểm đau của hành khách” (tức những điểm nghẽn mạch gây khó chịu trong trải nghiệm người dùng) ở các giai đoạn khác nhau trong hành trình, rồi dùng các giải pháp công nghệ khắc phục những điểm đau đó. Trong lĩnh vực du lịch, khái niệm dịch chuyển liền mạch đang được triển khai theo ba hướng chính:

Hành trình du lịch “End-to-end”: Toàn bộ hành trình du lịch từ khi rời khỏi nhà (hoặc điểm xuất phát) đến khi đến đích và sau đó quay trở lại được lên kế hoạch chi tiết và tích hợp trong cùng một ứng dụng dạng MaaS, bao gồm: lấy cảm hứng cho chuyến đi, chuẩn bị cho chuyến đi, ủy quyền làm các thủ tục hành chính (ví dụ: visa), đặt chỗ, vận chuyển từ nhà, quá cảnh qua sân bay, thông quan và vận chuyển đến và trong điểm đến.

Hành trình du lịch “End-to-end” cho phép bạn đặt trước toàn bộ hành trình, cho bạn biết rằng chuyến tàu của bạn đã bị hủy và bạn cần đi một tuyến đường khác hoặc thậm chí chuyển sang một phương thức vận tải khác như xe buýt. Thông tin hỗ trợ hành khách ở tất cả các giai đoạn của hành trình được cập nhật liên tục theo thời gian thực như thay đổi cửa lên máy bay, ùn tắc giao thông…

Sinh trắc học và nhận dạng khách du lịch kỹ thuật số: Nhu cầu kiểm tra danh tính của khách du lịch tại các điểm khác nhau trong hành trình có thể gây ra tắc nghẽn nghiêm trọng, đặc biệt là trong trường hợp lượng khách tăng lên đáng kể. Một chuyến bay quốc tế thông thường có thể yêu cầu kiểm tra danh tính ít nhất tám lần. Danh tính còn được kiểm tra khi truy cập một loạt dịch vụ khác nhau trong thời gian lưu trú (ví dụ: tiếp cận chỗ ở, thuê phương tiện…). Kiểm tra an ninh, kiểm soát xuất cảnh và an ninh biên giới đã được xác định là những điểm khó khăn lớn đối với du khách. Có hai cách tiếp cận để khắc phục:

Thứ nhất, tạo ra một danh tính kỹ thuật số duy nhất cho mỗi khách du lịch chứa một bộ dữ liệu tiểu sử duy nhất cùng với các thông tin có thể được yêu cầu cho các mục đích xác minh danh tính, ủy quyền và bảo mật, tùy thuộc vào ứng dụng. Sau đó, danh tính kỹ thuật số này có thể được sử dụng cho nhiều mục đích khác nhau trong việc đáp ứng các yêu cầu về an ninh và tiếp cận các dịch vụ du lịch.

Thứ hai, dữ liệu sinh trắc học (nhận dạng khuôn mặt, mống mắt hoặc dấu vân tay…) được số hóa và lưu trữ vào hệ thống trung tâm. Dữ liệu sinh trắc học sẽ cho phép thực hiện kiểm tra danh tính bằng công nghệ dựa trên camera, cho phép khách du lịch có khả năng vượt qua việc kiểm tra danh tính mà không cần dừng lại, do đó giảm đáng kể thời gian xếp hàng và chờ đợi. Năm 2017, một dự án mang tên Nhận dạng kỹ thuật số khách du lịch đã biết trước được triển khai nhằm mang đến một tầm nhìn về du lịch liền mạch cho phép hành khách đi du lịch giữa Canada và Hà Lan mà không cần xuất trình giấy tờ thông hành trừ khi được yêu cầu.

Điểm đến thông minh (Smart destination): Hành trình du lịch “End-to-end” không thể thành công nếu trải nghiệm của khách du lịch tại điểm đến chưa được liền mạch. Điểm đến thông minh có thể hiểu như là một platform địa lý nơi đó áp dụng các công nghệ thông tin như trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây và Internet vạn vật để cung cấp thông tin và các dịch vụ được cá nhân hóa cho khách du lịch. Hệ thống giao thông ở các điểm đến thông minh trong tương lai sẽ có nhiều đường sắt hơn, nhiều xe buýt hơn, nhiều xe đạp hơn, nhiều ô tô tự lái và chạy bằng điện và các thành phố sẽ phải nghĩ cách tích hợp chúng bằng các giải pháp kỹ thuật số.

Fujitsu đã hợp tác với Ford’s Autonomic để tạo ra các nền tảng di động mới có thể liên kết hàng triệu ô tô với hầu hết dịch vụ và đối tượng trong hệ sinh thái. Ô tô sẽ không chỉ trở thành “điện thoại thông minh trên bánh xe” như chủ tịch của tập đoàn Volkswagen đã nói, chúng còn cần được hòa nhập tốt hơn vào không gian điểm đến thông minh.

Có thể nói, dịch chuyển liền mạch là một khái niệm đón đầu Codvid-19. Do đó, ngay từ khi đại dịch bùng phát, báo cáo về viễn cảnh du lịch của tổ chức OECD năm 2020, đã đề cập đến vai trò “dịch chuyển liền mạch” như một giải pháp trọng yếu cho sự phục hồi của ngành du lịch hậu Covid-19, thông qua: 1. Các công nghệ liên kết các phương tiện giao thông (công cộng và cá nhân) tạo thuận lợi cho việc đi lại; 2. Việc cung cấp thông tin theo thời gian thực (real-time) về tình trạng sức khỏe cộng đồng, các dịch vụ và hoạt động du lịch nhằm tạo sự yên tâm và tin tưởng cho khách du lịch, và 3. Các cách thức kiểm soát hành khách phi tiếp xúc vật lý để không gián đoạn việc đi lại.

Dịch chuyển liền mạch sẽ dẫn đến các hành trình du lịch đơn giản hơn và nhanh chóng hơn, cũng như hành khách được trao quyền nhiều hơn, nó được kỳ vọng sẽ giúp lấy lại cảm giác an toàn và tạo dựng lại niềm tin trong việc đi lại nói chung và du lịch nói riêng sau đại dịch.

Tại Việt Nam, dịch chuyển liền mạch có thể chưa triển khai ngay được trong điều kiện hạ tầng giao thông công cộng và công nghệ còn kém phát triển nhưng cách tiếp cận dùng công nghệ giải quyết các “điểm đau” sẽ gợi ra nhiều ý tưởng kinh doanh cho các doanh nghiệp khởi nghiệp trong thời gian sắp tới.

TS.Lương Hà (NEOMA Business School, Pháp)